Chcieli nas zakopać, nie wiedzieli, że jesteśmy ziarnem…
Wojna się nie skończyła (...) Nigdy nie zgodzimy się na inne życie, jak tylko w całkowicie suwerennym, niepodległym i sprawiedliwie urządzonym Państwie Polskim. Daję Wam ostatni rozkaz. Dalszą swą pracę i działalność prowadźcie w duchu odzyskania pełnej niepodległości Państwa.
Gen. bryg. Leopold Okulicki "Niedźwiadek" - fragment ostatniego rozkazu dla oficerów i żołnierzy Armii Krajowej 1945 r.
Tradycyjnie pierwsze dni marca upłynęły w Stalowej Woli pod znakiem pamięci o Żołnierzach Wyklętych – o niezłomnych patriotach, którzy po zakończeniu II wojny światowej kontynuowali walkę o niepodległość Polski w obliczu komunistycznego reżimu. Ich heroiczne działania i poświęcenie dla ideałów wolności stanowią ważny element narodowej historii, a Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych jest okazją do uhonorowania ich bohaterskiego dziedzictwa. W dniach 1-3 marca oddaliśmy hołd tym nieśmiertelnym bojownikom o suwerenność i niepodległość Polski.
Modlitwa i zaduma
W sobotni wieczór, 1 marca 2025 roku, ks. mjr Marek Bolanowski przewodniczył mszy św. w intencji Żołnierzy Wyklętych, sprawowanej w kościele O.O. Kapucynów w Rozwadowie, w której uczestniczyli m.in. Janina Sagatowska Senator RP, Rafał Weber Poseł na Sejm RP, Agata Krzek przewodnicząca Rady Miejskiej w Stalowej Woli, Janusz Zarzeczny Starosta Powiatu Stalowowolskiego, Tomasz Miśko zastępca prezydenta miasta Stalowej Woli, Aleksander Kapuściński radny Rady Miejskiej w Stalowej Woli, żołnierze, kombatanci, harcerze i mieszkańcy. Po nabożeństwie, które rozpoczęło trzydniowe obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Stalowej Woli, poszczególne delegacje przeszły na rozwadowski cmentarz wojenny, gdzie złożono wieńce i zapalono znicze na grobie kpt. Tadeusza Gajdy ps. Tarzan, ur. 15 lutego 1924 w Charzewicach, polskiego żołnierza podziemia niepodległościowego, dowódcy oddziału Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Na zakończenie pierwszego dnia obchodów zapalono także znicze pod tablicą pamiątkową znajdującą się na frontonie kościoła pw. Matki Bożej Szkaplerznej w Rozwadowie.
Bieg bardzo symboliczny
W niedzielny wieczór, 2 marca 2025 roku, prawie pół tysiąca biegaczy, zarówno profesjonalistów jak i amatorów, zgromadziło się w lesie przy ul. Kwiatkowskiego, aby w dwóch biegach „Tropem wilczym” oddać hołd Żołnierzom Wyklętym. W dystansach i godzinach biegu zawarta była wielka symbolika. Pierwszy bieg na odległość 1963 m to odwołanie do roku 1963, w którym zginął ostatni Żołnierz Wyklęty – Józef Franczak ps. Lalek. Godzina jego rozpoczęcia – 19:44 to liczba symbolizująca rok wybuchu Powstania Warszawskiego. Marcin Nowak (Stalowowolski Klub Biegacza) potrzebował zaledwie 18 minut i 14 sekund, aby przebiec niełatwą, leśną trasę o długości 5 kilometrów. 50 sekund później metę przekroczył Dawid Sobiło (Olimpijczyk Pysznica), a kilka sekund po nim zameldował się Karol Kosiorowski (Stalowowolski Klub Biegacza). Wśród Pań najlepsza okazała się Agnieszka Matysiak (Kopalnia Mocy Tarnobrzeg), której pomiar wskazał 22 minuty i 38 sekund. Najmłodszym uczestnikiem biegu był urodzony cztery lata temu Krzyś, a najstarszą biegaczką okazała się urodzona w 1946 roku Pani Cecylia. Każdy z uczestników został nagrodzony pamiątkowym medalem, który wręczali Agata Krzek przewodnicząca Rady Miejskiej w Stalowej Woli oraz Tomasz Miśko zastępca prezydenta miasta Stalowej Woli. Biegacze otrzymali także gadżety związane z biegiem “Tropem Wilczym”.
Bóg, Honor, Ojczyzna!
Kulminacyjnym momentem obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych były rozpoczęte w samo południe 3 marca 2025 roku uroczystości wojskowe, z udziałem Kompanii Honorowej Wojska Polskiego wystawionej przez Garnizon Nisko, przedstawicieli Orkiestry Dętej Miejskiego Domu Kultury w Stalowej Woli, parlamentarzystów, samorządowców, przedstawicieli Wojska Polskiego, Policji, Straży Pożarnej, pocztów sztandarowych oraz uczniów i grona pedagogicznego stalowowolskich szkół. Poseł Rafał Weber podkreślił znaczenie pamięci o Żołnierzach Wyklętych: „To bardzo ważne, abyśmy upamiętniali naszych bohaterów narodowych. Oni nie złożyli broni. Nie chcieli zgodzić się na dominację sowietów. Wiedzieli, że Polska po 1945 roku będzie w pełni suwerenna, kiedy będzie w pełni samorządna. Naszą obecnością potwierdzamy należny im szacunek oraz to, że należą do panteonu polskich patriotów.” Słowa wdzięczności za pamięć o Żołnierzach Wyklętych wyraził zastępca prezydenta miasta Stalowej Woli Tomasz Miśko: „Wspominamy dzisiaj Żołnierzy Niezłomnych, którzy w mroku postkomunistycznej Polski dzierżyli pochodnię nadziei na wolną i niepodległą Ojczyznę. Pamiętajmy o tym, że wybrali oni drogę poświęcenia, bo stanęli pomiędzy wydawało się wyswobodzeniu od brutalnej, brunatnej rzeczywistości żołnierza niemieckiego, a spowici zostali „czerwoną zarazą”. To były niełatwe wybory – oni poświęcili swoje życie dla Ojczyzny.” Uroczyste obchody zakończył Apel Pamięci, salwa honorowa oraz uroczysty przemarsz poszczególnych delegacji przy dźwiękach pieśni żołnierskich.
"Chcę złożyć hołd wszystkim Żołnierzom Wyklętym – tym, których znamy z imienia i nazwiska, i tym, których mogił wciąż szukamy. Cześć i chwała bohaterom! Dziękuję im za to, że pokazali nam, czym jest prawdziwa odwaga. Niech ich dziedzictwo żyje w nas wszystkich, niech przypomina nam, że wolna Polska to dar, który musimy chronić – dziś bardziej niż kiedykolwiek. Niech żyje wolna, suwerenna Polska!" - podsumował wydarzenia Tomasz Miśko.
Wydarzeniem towarzyszącym była sobotnia wystawa broni i militariów, warsztaty tematyczne dla rodzin, prelekcja poświęcona Żołnierzom Wyklętym oraz wystawa czasowa „w drodze do wolności” w Muzeum Centralnego Okręgu Przemysłowego w Stalowej Woli.
Organizatorami stalowowolskich obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych byli: Lucjusz Nadbereżny prezydent miasta Stalowej Woli oraz Agata Krzek przewodnicząca Rady Miejskiej w Stalowej Woli. Partnerami wydarzenia byli: 18 Pułk Saperów, Miejski Dom Kultury w Stalowej Woli, Orkiestra Dęta Miejskiego Domu Kultury w Stalowej Woli, Muzeum Centralnego Okręgu Przemysłowego w Stalowej Woli, OSP Stalowa Wola, OSP Stalowa Wola osiedle Charzewice, SPZOZ w Stalowej Woli, Nadleśnictwo Rozwadów, Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Stalowej Woli oraz Komenda Powiatowa Policji w Stalowej Woli. Patronatem honorowym uroczystości objęli Janina Sagatowska Senator RP oraz Rafał Weber Poseł na Sejm RP.
