28 milionów złotych na zielono-błękitną przemianę
Czwarte miejsce w Polsce, dziesięć zadań i jeden wielki plan: wielka, zielona przemiana Stalowej Woli. Na ten cel miasto pozyskało ponad 28 mln zł dofinansowania z programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej na adaptację do zmian klimatu.
Miejsce konferencji nie było przypadkowe. Plac przy kościele św. Floriana, otoczony biblioteką, pocztą, ZUS-em i sądem, to jeden z najważniejszych punktów na mapie miasta. Tędy codziennie przechodzą tysiące mieszkańców, którzy załatwiają sprawy urzędowe, odbierają przesyłki albo wypożyczają książki.
Prezydent Miasta Stalowej Woli Lucjusz Nadbereżny, wraz z wiceprzewodniczącą Rady Miejskiej Karoliną Paleń oraz radnymi Elżbietą Kulpą, Damianem Brykiem i Wiesławem Siembidą, przedstawili wiadomość, na którą mieszkańcy czekali od dawna.
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który odpowiada za nabór w programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej, ocenił wnioski 28 ośrodków ubiegających się o pieniądze na dostosowanie miast do zmian klimatu. Do dofinansowania zakwalifikowano 22 projekty, a Stalowa Wola zajęła czwarte miejsce w kraju.
- Czwarte miejsce w Polsce to naprawdę wysoka lokata, która daje nam kolejną motywację do działania - podkreślał prezydent Nadbereżny.
W praktyce oznacza to ponad 28 mln zł dofinansowania na dziesięć zadań, których wspólnym mianownikiem jest zielono-błękitna infrastruktura. Coraz gwałtowniejsze ulewy i coraz dłuższe upały to dziś nie prognoza, a codzienność. Odpowiedzią mają być więcej zieleni, mniej betonu i mądrzejsze gospodarowanie wodą.
Najważniejszym i największym zadaniem jest przebudowa przestrzeni centralnej Stalowej Woli. Projekt jest wart ponad 25,5 mln zł, a dofinansowanie wyniesie ponad 15 mln zł. Zmiana nie ograniczy się do placu przed budynkami urzędowymi. Ma powstać zielony pasaż, który poprowadzi od alei Jana Pawła II i tak zwanych „białych bloków”, przez Skwer Pamięci Ofiar UPA, dalej przez plac przy bibliotece i między sądem a pocztą, aż do wieżowców przy ul. Okulickiego 1, 1A, 1B i 1C. Przebudowany zostanie także parking w rejonie ul. Okulickiego, a parkingi wzdłuż ul. Popiełuszki zostaną zazielenione. Wokół biblioteki pojawią się miejsca do spotkań, wydarzeń kulturalnych i odpoczynku. W planach są nowe ciągi pieszo-rowerowe, mała architektura, oświetlenie i monitoring.
- Bilansujemy zieleń, upiększanie miasta i nowe funkcje z zachowaniem niezbędnych miejsc parkingowych - zapewnił prezydent.
Te rozwiązania wypracowano podczas szerokich konsultacji społecznych, gotowy jest program funkcjonalno-użytkowy, a przetarg zostanie ogłoszony w formule „zaprojektuj i wybuduj”.
Osiedle Poręby dopiero co przeszło przebudowę dróg, podsumowaną pod koniec wakacji. Teraz przyszedł czas na zieleń.
- Dotrzymujemy słowa - mówił prezydent Nadbereżny, przypominając obietnicę złożoną mieszkańcom.
Między Szkołą Podstawową nr 12 a Przedszkolem nr 3 powstanie zielona przestrzeń rekreacyjna z tężnią solankową i bajkowym, „lizakowym” placem zabaw. Koszt tego zadania to ponad 3,5 mln zł. Szkoła Podstawowa nr 12 im. św. Jana Pawła II, za blisko 140 tys. zł urządzi na swoim terenie ogród społeczny do zajęć edukacyjnych i spędzania czasu przez uczniów.
Na osiedlu zostanie też zagospodarowany teren między budynkami przy al. Jana Pawła II 26, 26A i 26B, w sąsiedztwie Ogrodu Zucha i parafii Opatrzności Bożej. Powstanie tam 35 miejsc parkingowych, zieleń, oświetlenie, odwodnienie i monitoring. Ta inwestycja ma już pozwolenie na budowę. Przetarg ma zostać ogłoszony w najbliższych tygodniach, a prace mają ruszyć i zakończyć się w 2027 r.
Przy Przedszkolu nr 6 na ul. Partyzantów za 550 tys. zł zostanie zagospodarowany teren wokół budynku. W planie są odwodnienie, zieleń, ogród warzywny do ekologicznej edukacji dzieci oraz parking, o który od dawna zabiegali dyrekcja i rodzice.
Symbolicznego znaczenia nabiera zadanie przy Urzędzie Miasta na ul. Kwiatkowskiego 1. To dawny budynek Dyrekcji Naczelnej Zakładów Południowych, czyli Huty Stalowa Wola, nazywany perłą architektury Centralnego Okręgu Przemysłowego. Prace rozpoczną się w jubileuszowym roku COP. Za ponad 3,5 mln zł teren zostanie odbetonowany, a asfalt wokół figury św. Floriana, patrona miasta i huty, ustąpi miejsca zieleni. Przebudowane zostaną także parking, drogi dojazdowe i wejście do urzędu. Pojawią się również oświetlenie i monitoring.
Część zadań jest mniej efektowna, ale równie potrzebna. Na Kaczych Dołach za 5,5 mln zł powstanie trzeci element kaskadowego systemu odwodnienia miasta. Będzie to niecka o pojemności 850 m³, zaprojektowana tak, by filtrowała i oczyszczała wodę. Zgromadzona w ten sposób deszczówka posłuży do podlewania zieleni i sprzątania ulic. Projekt obejmuje też oczyszczenie, pogłębienie i modernizację rowów przy ul. Sandomierskiej. Ta część zostanie połączona z prowadzoną tam przebudową drogi.
Na wniosek radnych i w ramach zielonego budżetu obywatelskiego za blisko 200 tys. zł zmieni się teren przy blokach na ul. Poniatowskiego, od strony ul. Czarnieckiego, w pobliżu dużej stacji transformatorowej. Po przebudowie pojawią się tam zieleń i oświetlenie. Warto dodać, że Miasto Stalowa Wola komunalizuje grunty Skarbu Państwa wokół stacji transformatorowej i rozmawia z prywatnymi właścicielami sąsiednich działek. Celem jest nadanie nowych funkcji całemu obszarowi od ul. Czarnieckiego po skarpę, ul. Działkową i dojście do mostu.
Listę zamyka Ogród Mistrza, czyli otoczenie Galerii Alfonsa Karpińskiego, oddziału Muzeum Regionalnego w Rozwadowie. Za ponad 130 tys. zł galeria zyska zielone otoczenie, a część działań muzeum będzie mogła odbywać się na świeżym powietrzu.
Prezydent Miasta Lucjusz Nadbereżny podziękował mieszkańcom i instytucjom miejskim, w tym szkołom, muzeum i bibliotece, które współtworzyły poszczególne części projektu. Wdzięczność wyraził także radnym, którzy zabezpieczyli w budżecie środki na przygotowanie inwestycji oraz zarządowi NFOŚiGW za ocenę wniosku oraz zakwalifikowanie go do dofinansowania.
